Böbrek taşı nedir?

Böbrek taşı genellikle; idrarın, idrar yollarına geçmeden önce toplandığı böbreğin orta kısmında meydana gelir. İdrardaki kalsiyum ve ürik asit gibi belli maddelerin kristalleşmesi ve bu kristallerin zamanla kümeleşmesi sonucu oluşur.

Küçük taşlar herhangi bir soruna sebep olmadan vücudu kendiliğinden terk eder. Büyük taşlar mesaneye doğru ilerlerken idrar yollarında hasara neden olur. Şiddetli ağrı meydana gelir ve idrar akımı tıkanır. Böbrek taşları daha çok, genç ve orta yaşlı kişilerde görülür. Erkeklerde kadınlara kıyasla daha sıktır.

Sıcak bölgelerde yaşayan kişilerde de böbrek taşı gelişme riski daha yüksektir. Çünkü sıcak sebebiyle vücutta su kaybı fazladır ve dolayısıyla da idrarda yoğun şekilde mineral birikir. Eğer bir kez böbrek taşı düşürmüşseniz, tekrar etme olasılığı yüksektir. Bu nedenle, böbrek taşınızın sebebini belirleyerek tekrar oluşmasını engellemeye çalışmak akıllıca olacaktır.

Böbrek taşları, idrarda bulunan kalsiyum, fosfat gibi bazı minerallerin kristalleşmesiyle oluşan, katı parçalardır. Az su içmek, obezite, çok tuzlu ya da şekerli yemek gibi başlıca nedenlerin yanı sıra bu taşların oluşumu genetik de olabilir. Böbrek taşı (veya taşları), böbrekte kalabileceği gibi, idrar yolundan aşağı doğru da gidebilir.

böbrek taşı

Bu taşların büyüklükleri değişiklik gösterir. Böbrek taşları durdukları yerde ağrıya yol açmaz ancak idrar yolunda hareket etmeye başladıklarında zor bir süreç başlar. Küçük bir taşın idrar yolunda ilerlemesi sorun yaratmaz ancak daha büyük taşlar idrar yolunda sıkışır. Bu oldukça acı veren, kanamaya yol açabilecek ve tehlikeli olabilecek bir durumdur.

Böbrek taşı oluşumunun tek bir nedeni olmadığı gibi kesin bir nedeni de yoktur ama çeşitli risk faktörleri sıralanabilir. Farklı türde böbrek taşları vardır ve taşın türüne göre, oluşum nedeni de değişebilir.

Böbrek taşı belirtileri nelerdir?

• Sırt ve bel bölgesinde başlayarak kasığa doğru yayılan "kuşak" tarzında şiddetli ağrı.
• Bulantı ve kusma.
• Aşırı terleme.
• İdrarda kan görmek, idrarda pembe-kırmızı renk değişikliği.
• Acilen idrara çıkma isteği. Bazen olaya idrar yolları enfeksiyonu da eşlik eder. Bu durumda aşağıdaki belirtiler de tabloya eklenebilir.
• Yüksek ateş, ürperme, titreme.
• Sık sık gelen acilen idrara çıkma isteği.
• Ağrılı idrar yapma.
• Bulanık renkli veya kötü kokulu idrar.

Böbrek taşı oluşumun nedenleri nelerdir?

Böbrek taşlarının neden bazı insanlarda sık sık görülürken diğerlerinde hiç oluşmadığı bilinmemektedir. Vakaların %90'ında neden belirsizdir. Nedenler arasında aşağıdaki faktörler sayılabilir.

Kalıtımsal faktörler

• Aynı aile içerisinde birden fazla kişide görülebilir.
• Gut hastalığı, iltihabi barsak hastalığı veya kronik idrar yolları enfeksiyonu olan kişilerde daha sık görülür.
• Çok az sıvı almak ve uzun süreli yatak istirahati
• İçeriğinde kalsiyum bulunan mide asidini giderici ilaçların uzun süreli kullanımı

Beslenme bozukluğu

• Özellikle B6 vitamininin ve magnezyumun az alınması
• Kandaki kalsiyum miktarını arttıran hastalıklar.
• Paratiroid bezinin aşırı çalışması, süt-alkali sendromu, sarkoidoz, paget hastalığı, kemik tümörleri.
• Doğumsal bozukluklar.
• Kalıtsal olarak böbrek taşı yapma ihtimali yüksek olan kişilerde; çikolata, üzüm, ıspanak ve çilek gibi kalsiyumdan zengin gıdaların aşırı tüketilmesi.

Böbrek taşı tedavisi nasıldır?

Böbrek taşlarının %90'ı, 3-6 hafta arasında kendiliğinden düşer. Dolayısıyla doktorunuz başlangıçta, içebildiğiniz kadar su içmenizi ve ağrı kesici almanızı önerebilir.

• Ağrıyı hafifletmek için antispazmodik ilaçlar.
• Enfeksiyon gelişmişse, idrar kültürü yapılarak uygun antibiyotik verilir.
• Taş düşürülemeyecek kadar büyükse, taş kırma yöntemi (ESWL) uygulanır.
• Tam tıkanıklık ve böbrek yetmezliği bulguları gelişirse cerrahi girişim uygulanmalıdır.
• Düşen veya çıkarılan taşın cinsi belirlenir.
• Nüksü engellemek için uygun ilaçlar verilir ve gerekiyorsa beslenme şeklinde değişiklikler yapılır.

Son eklenenler

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç